De erfbelasting in België verschilt per gewest. Vlaanderen, Brussel en Wallonië hebben elk eigen tarieven en vrijstellingen. Deze gids zet de drie naast elkaar zodat u snel ziet wat voor uw situatie geldt. Voor de detailregels per gewest verwijzen we door naar de aparte gidsen.
Hoofdregel
Erfbelasting wordt berekend per erfgenaam, niet op de hele nalatenschap. Tarieven hangen af van twee dingen: de graad van verwantschap en het bedrag dat de erfgenaam ontvangt. In de drie gewesten gelden vergelijkbare schijven, maar de percentages en grenzen verschillen.
Vergelijking partner en kinderen (rechte lijn)
| Schijf | Vlaanderen | Brussel | Wallonië |
|---|---|---|---|
| 0 - 50 000 EUR | 3% | 3% | 3% |
| 50 000 - 100 000 EUR | 3% | 8% | 4% |
| 100 000 - 175 000 EUR | 9% | 9% | 5% |
| 175 000 - 250 000 EUR | 9% | 18% | 7% |
| 250 000 - 500 000 EUR | 9% | 18% | 10% |
| boven 500 000 EUR | 27% | 30% | 30% |
In Vlaanderen geldt voor de gezinswoning een volledige vrijstelling voor de langstlevende partner. Brussel en Wallonië hanteren een eigen regeling met deelvrijstellingen.
Vergelijking broers en zussen
| Schijf | Vlaanderen | Brussel | Wallonië |
|---|---|---|---|
| 0 - 35 000 EUR | 25% | 20% | 20% |
| 35 000 - 75 000 EUR | 30% | 25% | 25% |
| 75 000 - 125 000 EUR | 55% | 30% | 35% |
| boven 125 000 EUR | 55% | 65% | 65% |
Een broer of zus die uit Vlaanderen erft betaalt vanaf 75 000 euro al 55 procent. Brussel en Wallonië springen pas later naar de hoogste schijf. Plannen via een schenking kan voor deze categorie veel besparen.
Vergelijking neven, nichten, vrienden, derden ("anderen")
| Schijf | Vlaanderen | Brussel | Wallonië |
|---|---|---|---|
| 0 - 35 000 EUR | 25% | 35% | 30% |
| 35 000 - 75 000 EUR | 45% | 50% | 50% |
| 75 000 - 125 000 EUR | 55% | 60% | 60% |
| boven 125 000 EUR | 55% | 70% | 80% |
Voor neven, nichten en vrienden lopen de tarieven snel op. Vlaanderen heeft een afgevlakte structuur, Brussel en Wallonië gaan tot 70 of zelfs 80 procent.
Vrijstellingen op een rij
- Vlaanderen: gezinswoning voor partner volledig vrijgesteld; eerste 50 000 euro roerend goed voor partner en kinderen vrijgesteld; verlaagde tarieven voor familiale ondernemingen.
- Brussel: deelvrijstellingen op gezinswoning voor partner; verlaagde tarieven voor familieondernemingen.
- Wallonië: eerste 25 000 euro voor partner en kinderen vrijgesteld; vermindering voor langstlevende; verlaagde tarieven voor onroerend goed dat 5 jaar wordt aangehouden.
Hoe weet u welk gewest geldt?
Beslissend is waar de overledene de laatste 5 jaar het langst heeft gewoond. Was dat in Antwerpen → Vlaanderen. In Sint-Joost → Brussel. In Namen → Wallonië. Bij twijfel raadpleegt u het aangifteportaal van VLABEL of FOD Financiën.
Praktijkvoorbeeld
Een vader sterft in Gent. Hij laat 600 000 euro na (woning 350 000, spaargeld 250 000), te verdelen tussen partner en twee kinderen. Onder Vlaams recht:
- partner: gezinswoning vrij van erfbelasting, eerste 50 000 euro roerend vrij, daarboven 3 tot 9 procent;
- elk kind: 3 procent op eerste 50 000, 9 procent op de rest tot 250 000, 27 procent erboven.
In Brussel of Wallonië zou hetzelfde dossier 5 tot 15 procent meer kosten, vooral door de lagere woningvrijstelling.
Tot slot
Erfbelasting is in België de duurste post na de uitvaart, maar vrijwel altijd te beperken via een goede planning. Lees ook onze gids over schenken versus erven en bekijk de detailtabellen voor Vlaanderen, Brussel en Wallonië.