Erfbelasting in Vlaanderen wordt geheven door de Vlaamse Belastingdienst (VLABEL) op het deel van de nalatenschap dat elke erfgenaam ontvangt. De tarieven hangen af van uw verwantschap met de overledene en van de schijf waarin uw aandeel valt. Deze gids zet alle tarieven, vrijstellingen en bijzonderheden voor Vlaanderen op een rij, zodat u zelf een eerste schatting kunt maken van wat u verschuldigd bent.
Wie betaalt erfbelasting in Vlaanderen?
De Vlaamse erfbelasting is van toepassing wanneer de overledene zijn of haar fiscale woonplaats in Vlaanderen had gedurende het grootste deel van de vijf jaar voor het overlijden. De woonplaats van de erfgenamen speelt geen rol, alleen die van de overledene telt.
Was de overledene in die periode hoofdzakelijk in Brussel of Wallonië gevestigd, dan gelden de tarieven en vrijstellingen van Brussel of Wallonië.
Tarieven in rechte lijn (echtgenoot, partner, kinderen)
| Schijf | Tarief |
|---|---|
| Tot 50 000 euro | 3% |
| Van 50 000 tot 250 000 euro | 9% |
| Boven 250 000 euro | 27% |
Het tarief wordt per erfgenaam en per schijf toegepast op het netto-aandeel dat hij of zij ontvangt. Een gelijke verdeling onder kinderen verlaagt dus vaak de belasting omdat elk kind eigen lage schijven kan benutten.
In rechte lijn vallen onder andere:
- echtgenoten en wettelijk samenwonende partners;
- kinderen, kleinkinderen en ouders;
- adoptiekinderen onder bepaalde voorwaarden.
Tarieven tussen broers en zussen
| Schijf | Tarief |
|---|---|
| Tot 35 000 euro | 25% |
| Van 35 000 tot 75 000 euro | 30% |
| Boven 75 000 euro | 55% |
Tarieven voor alle andere erfgenamen
| Schijf | Tarief |
|---|---|
| Tot 35 000 euro | 25% |
| Van 35 000 tot 75 000 euro | 45% |
| Boven 75 000 euro | 55% |
Onder "alle anderen" vallen ooms, tantes, neven, nichten en niet-verwante personen die u in een testament aanwijst.
De grootste vrijstellingen in Vlaanderen
Volledige vrijstelling voor de gezinswoning
De gezinswoning is in Vlaanderen volledig vrijgesteld voor de langstlevende echtgenoot of wettelijk samenwonende partner. Dit is veruit de grootste fiscale gunst in de Vlaamse erfbelasting. Het gevolg is dat de overlevende partner doorgaans nul euro erfbelasting betaalt op het deel van de woning dat hij of zij erft, hoe waardevol die woning ook is.
Lees onze diepgaande uitleg over de vrijstelling van de gezinswoning.
Vrijstelling op roerende goederen voor de partner
Naast de gezinswoning geniet de langstlevende echtgenoot of wettelijk samenwonende partner een vrijstelling op de eerste 50 000 euro roerende goederen (rekeningen, beleggingen, inboedel). Het bedrag boven die schijf wordt belast volgens de tarieven in rechte lijn.
Bescheiden nalatenschappen
Voor erfgenamen in rechte lijn en voor de langstlevende partner is er een vermindering bij bescheiden nalatenschappen. Concreet wordt de belasting volledig kwijtgescholden op nalatenschappen onder een bepaalde drempel, en gradueel verminderd net daarboven.
Erven door of voor minderjarige weeskinderen
Wanneer een minderjarig kind beide ouders verliest, geldt een bijkomende vermindering. Deze regel beoogt de fiscale druk op weeskinderen te beperken.
Schenkingen tellen mee tot vijf jaar voor het overlijden
In Vlaanderen geldt sinds 2025 een vijfjarige verdachte periode voor niet-geregistreerde schenkingen. Concreet: schenkingen die in de vijf jaar voor het overlijden plaatsvonden zonder registratie en zonder schenkbelasting, worden bij de nalatenschap geteld en alsnog belast aan de tarieven van de erfbelasting.
Deze periode bedroeg vroeger drie jaar. Wie via een handgift, een bankgift of een schenking voor een buitenlandse notaris heeft geschonken, moet hier rekening mee houden. Meer over schenken versus erven leest u hier.
Wat zit er in de berekening?
Het belastbare bedrag is het netto-aandeel van de erfgenaam. U start van het bruto-actief, trekt het passief af en houdt rekening met de fiscale waardering. Het zijn voornamelijk:
- Onroerend goed in België: gewaardeerd tegen marktwaarde op datum van overlijden.
- Bankrekeningen, spaarboekjes en beleggingen: gewaardeerd tegen het saldo of de koers op datum van overlijden.
- Levensverzekeringen met een naam-begunstigde: vaak belast als nalatenschap, ook al worden ze rechtstreeks uitbetaald. Meer hierover.
- Voertuigen, kunst, juwelen en inboedel: forfaitair gewaardeerd tenzij u een afwijkende waardering kunt motiveren.
Aan de passiefzijde mag u onder andere aftrekken:
- de openstaande hypothecaire schulden op datum van overlijden;
- niet-betaalde belastingen en facturen;
- de uitvaartkosten tot een wettelijk plafond.
Hoe en waar dient u in?
U dient de aangifte van nalatenschap rechtstreeks in bij VLABEL, ofwel via het beveiligde online platform, ofwel met het papieren formulier. De termijn bedraagt vier maanden vanaf het overlijden. Lees onze stap-voor-stap-gids over de aangifte bij VLABEL.
Eens uw aangifte verwerkt is, ontvangt u een aanslagbiljet erfbelasting. U hebt dan twee maanden de tijd om te betalen voor de nalatigheidsinteresten beginnen lopen. Meer over betalen leest u hier.
Veelgemaakte fouten in Vlaanderen
- De gezinswoning fiscaal "vergeten" als u nooit gehuwd of wettelijk samenwonend was. De vrijstelling geldt alleen voor de echtgenoot of wettelijk samenwonende partner. Feitelijke samenwoners vallen er meestal buiten.
- Een te lage waardering van het vastgoed. VLABEL controleert tegen verkoopprijzen en vraagt vaak een herziening op.
- Schenkingen vergeten binnen de vijfjaarstermijn. Niet-geregistreerde schenkingen komen er meestal toch uit door bankcontroles.
- De aangifte indienen voor u alle bankantwoorden hebt. Banken zijn wettelijk verplicht u een fiscaal attest te bezorgen, maar dat duurt soms enkele weken.
Officiële bronnen
Voor de volledige set spelregels en officiële formulieren raden we aan om de VLABEL-pagina over erfbelasting te raadplegen of de samenvatting op onze regiopagina Vlaanderen door te nemen.