Een overlijden valt zelden op een handig moment. De eerste week is vaak een opeenvolging van keuzes en formaliteiten in een fase van verdriet. Deze checklist zet, in chronologische volgorde, wat u in de eerste zeven dagen moet doen in België, met de bijhorende contactgegevens.
Dag 1 (de dag van het overlijden)
- Vaststelling door een arts: bij overlijden thuis belt u de huisarts of de wachtdienst, in het ziekenhuis of woonzorgcentrum gebeurt dit door de behandelende arts. U ontvangt een medisch attest van overlijden.
- Verwittig de naasten: kinderen, ouders, broers en zussen, levenspartner, beste vriend of vriendin.
- Contacteer een uitvaartondernemer. U bent vrij in uw keuze; vraag een schriftelijke offerte.
Dag 2 tot 5
Aangifte aan de gemeente
Het overlijden moet binnen vijf werkdagen worden aangegeven bij de gemeente van de plaats van overlijden. Vaak doet de uitvaartondernemer dit met een volmacht. U vraagt dan meerdere uittreksels (5 tot 10) uit de akte van overlijden, want u zult ze nodig hebben voor banken, verzekeringen, werkgever, mutualiteit en de aangifte van nalatenschap.
Uitvaart organiseren
Bespreek met de uitvaartondernemer:
- begrafenis of crematie;
- religieuze of burgerlijke plechtigheid;
- locatie en datum;
- rouwadvertentie en doodsbrieven;
- vervoer en bloemen.
Bewaar de factuur. Uitvaartkosten zijn deels aftrekbaar van het actief van de nalatenschap.
Werkgever, mutualiteit en pensioendienst
- Werkgever van de overledene: meld de datum van overlijden, vraag de afrekening van het laatste loon en eventuele groepsverzekering.
- Uw eigen werkgever: vraag verlof bij overlijden aan (1 tot 3 dagen, afhankelijk van uw verwantschap en sector).
- Mutualiteit: voor stopzetting en eventuele uitkeringen. Voor sommige aanvullende verzekeringen geldt een specifiek aangifteformulier.
- Pensioendienst: het pensioen wordt automatisch stopgezet via de Kruispuntbank, maar overlevingspensioen vraagt u zelf aan.
Dag 6 tot 7
Banken verwittigen
Verwittig de banken waar de overledene een rekening had. Alle rekeningen op naam van de overledene worden geblokkeerd, ook gezamenlijke rekeningen. Voor uitzonderlijke noodbetalingen (bijvoorbeeld de uitvaartfactuur) bestaat er een vrijgave van een beperkt bedrag uit het saldo aan de overlevende echtgenoot, op voorlegging van de factuur. Meer over deblokkeren.
Verzekeringen aanschrijven
- levensverzekering, schuldsaldoverzekering, hospitalisatieverzekering;
- auto-, brand- en familiale verzekering;
- aanvullende pensioenpolissen.
Bewaarmap aanleggen
Maak een fysieke en digitale bewaarmap met:
- akte van overlijden (meerdere exemplaren);
- identiteitskaart van de overledene en van elke erfgenaam;
- huwelijksakte indien van toepassing;
- eigendomstitels van vastgoed;
- bankrekening- en beleggingsoverzichten op datum van overlijden;
- polissen en attesten van verzekeringen;
- factuur uitvaart;
- correspondentie met administraties.
Deze map is later de basis voor de aangifte van nalatenschap.
Wat hoeft niet meteen?
Veel mensen denken dat alles moet zijn afgewerkt binnen de week. Dat is niet zo. De aangifte van nalatenschap heeft 4 maanden tijd, en het attest van erfopvolging volgt enkele weken later. Geef uzelf de tijd.
Nalenta als rode draad
Nalenta biedt u een dashboard dat exact toont wat in de eerste week moet en wat later kan. Met persoonlijke deadlines op uw situatie afgestemd, en alle documenten op één plek.